Miliardy na zielony przełom: zielone finansowanie napędza Tauron

Polska transformacja energetyczna wkracza w decydującą fazę, w której ideologiczne postulaty ustępują miejsca twardej arytmetyce inwestycyjnej oraz budowie stabilnego ekosystemu finansowego. Podczas panelu „Zielone finansowanie” na Europejskim Kongresie Gospodarczym w Katowicach przedstawiciele kluczowych instytucji finansowych i przemysłowych podkreślali, że kluczem do sukcesu nie jest wyłącznie „zieloność” aktywów, ale przede wszystkim mądrze zaplanowany proces odchodzenia od węgla. Fundamentem zmian staje się potężny program inwestycyjny grupy Tauron, wart 100 mld złotych, który dzięki bezprecedensowemu pozyskaniu środków preferencyjnych wyznacza nowe standardy dla całego sektora energetycznego w Europie Środkowej. 

Debata moderowana przez Wojciecha Żurawskiego zgromadziła ekspertów odpowiedzialnych za największe strumienie pieniędzy płynące do polskiej gospodarki: od NFOŚiGW, przez Europejski Bank Inwestycyjny, aż po sektor bankowy i leasingowy. Uczestnicy spotkania analizowali mechanizmy finansowe, takie jak unijna taksonomia czy fundusze modernizacyjne, wskazując, że mimo okresowych napięć na rynku surowców, proces zazieleniania gospodarki jest nieodwracalny. Kluczowym wątkiem dyskusji stała się transformacja rozumiana nie jako błyskawiczne odcięcie się od węglowodorów, ale jako ewolucyjny proces zapewniający bezpieczeństwo energetyczne kraju przy jednoczesnym wdrażaniu nowoczesnych technologii, takich jak magazyny energii czy farmy wiatrowe. 

Alert europejski: Efektywność energetyczna wraca do gry, czyli co nas czeka po 2030 r.

Tauron to lider zielonego finansowania, który wraca do dywidendy 

Jeden z najważniejszych głosów w debacie należał do Krzysztofa Surmy, wiceprezesa ds. finansów Tauronu, który przedstawił kompleksową strategię finansowania gigantycznych zmian w strukturze spółki. Surma zaznaczył, że grupa niezwykle sprawnie porusza się w obszarze środków dotacyjnych i preferencyjnych, co bezpośrednio przekłada się na jej rynkową wycenę, wiarygodność wśród inwestorów i rekomendację wypłaty pierwszej od lat dywidendy. 

- W naszej strategii ogłosiliśmy program inwestycyjny do 2035 roku na 100 mld złotych i w tym programie inwestycyjnym powiedzieliśmy, że zamierzamy sfinansować od 20 do 30 proc. środkami preferencyjnymi i dotacyjnymi. Dzisiaj mamy 18 mld zł, czyli łatwo policzyć, że to 18 proc. z całego zaplanowanego programu inwestycyjnego,  czyli jesteśmy blisko  założonych co najmniej 20 proc., ale dążymy do 30. Tauron wszędzie, we wszystkich programach KPO jako pierwszy składał wnioski, byliśmy na to przygotowani, też jako pierwsi podpisywaliśmy umowę na zielone finansowanie, no i dzięki temu jesteśmy największym beneficjentem w kraju tego finansowania - wyliczał wiceprezes Tauronu. 

Surma odniósł się również do szerszego kontekstu rynkowego, zwracając uwagę na zmianę podejścia instytucji finansowych do spółek przechodzących transformację, zmierzających - jak TAURON - do osiągnięcia neutralności klimatycznej.  

- Wiele instytucji jeszcze kilka lat temu  mówiło, że chcą finansować wyłącznie zielone firmy, co rozumiano jako zero aktywów węglowych i zero aktywów gazowych. Ta strategia wymagała zmodyfikowania, szczególnie na polskim rynku, bo tu nie ma dużych spółek czysto zielonych. Wszystkie grupy energetyczne muszą przejść okres transformacji i widzimy, że teraz następuje pewna zmiana na rynku. Ta zmiana idzie w kierunku finansowania transformacji energetycznej, która jest odpowiednio zaplanowana, która ma swoje tempo i jest dostosowana do polskiej gospodarki. Mamy bloki węglowe, będziemy jeszcze jakiś czas ich używać, będziemy musieli zapewnić sobie bezpieczeństwo energetyczne, dopóki stopniowo nie przejdziemy na nowe technologie i osiągniemy neutralność klimatyczną - podkreślał Surma. 

Kolejnym kluczowym elementem strategii Tauronu, wspieranym przez zielone finansowanie, jest walka z marnotrawstwem energii poprzez budowę nowoczesnych magazynów. Krzysztof Surma wskazał na pilną potrzebę legislacyjnych i technologicznych rozwiązań w tym zakresie. 

- Musimy przemyśleć, co zrobić, żeby energia z odnawialnych źródeł była w całości zużyta. Odpowiedzią na to są magazyny. My jako grupa chcemy wybudować 1,4 GW magazynów. Jesteśmy największą spółką Skarbu Państwa, która pozyskała preferencyjne finansowanie i dotacje na magazyny energii z bardzo dużego programu NFOŚiGW, którego cały budżet wyniósł  miliard euro. Uważam, że to powinno wspierać budowę magazynów w najbliższym czasie, co pomoże gospodarce przesunąć się do przodu i efektywnie wykorzystać zielone źródła – podkreślał.

NFOŚiGW: polski wehikuł zielonego finansowania 

Wsparcie dla tak ambitnych projektów potwierdziła Małgorzata Szafoni, wiceprezes NFOŚiGW, podkreślając rekordową skalę dostępnych funduszy.  

- W tym roku kierujemy na zielone inwestycje 37 mld złotych, co jest rekordowym budżetem NFOŚiGW. Mamy ogromną kumulację możliwości, jeśli chodzi o dostępność środków z różnych źródeł: krajowych opłat i kar środowiskowych, Funduszu Modernizacyjnego, który może przynieść do 60 mld złotych oraz 30 mld złotych z KPO na konkretne przedsięwzięcia - wyjaśniała Szafoni.  

Z kolei Karolina Żelawska-Pałasz z Europejskiego Banku Inwestycyjnego przypomniała, że EBI w ciągu ostatnich trzech lat przekazało polskiemu sektorowi energetycznemu około 2,5 mld euro na sieci i OZE, dążąc do wygenerowania biliona zielonych inwestycji w bieżącej dekadzie. 

Perspektywę praktyków rynkowych dopełniły głosy przedstawicielek sektora bankowego i leasingowego. Anna Link z Banku BNP Paribas zauważyła, że bank zarządza już 13,5 mld zł aktywów zrównoważonych. 

- To nie chodzi tylko o to, żebyśmy byli zgodni z regulacjami, ale przede wszystkim, żeby to było osadzone w kontekście realności biznesowej dla naszych klientów – podkreślała Link.
Monika Constant z Polskiego Związku Leasingu zwróciła natomiast uwagę na potrzebę stabilności zasad, dodając, że biznes lubi spokój i przewidywalność.  

- Potrzebujemy systemowych rozwiązań, które z jednej strony będą gwarantowały środki, a z drugiej pozwolą przedsiębiorcy zaplanować transformację swojego biznesu.
Zielone finansowanie dojrzałym instrumentem wsparcia gospodarki. 

Zielone finansowanie w Polsce stało się dojrzałym instrumentem wspierania gospodarki, a nie tylko wymogiem regulacyjnym. Sukces takich gigantów jak Tauron w pozyskiwaniu miliardowych funduszy pokazuje, że rynek kapitałowy docenia precyzyjnie zaplanowaną drogę do dekarbonizacji, która nie naraża bezpieczeństwa energetycznego państwa, a jednocześnie pozwala spółce na efektywną transformację, przy jednoczesnym powrocie do wypłat dywidendy. Kluczowym wyzwaniem na najbliższe lata pozostaje jednak legislacja, która musi nadążyć za technologicznym rozwojem OZE i magazynowania energii, by w pełni wykorzystać potencjał czystego prądu. Ostatecznie, jak podsumowali uczestnicy, to synergia między publicznym wsparciem a ekonomiczną opłacalnością projektów zadecyduje o tym, jak szybko polski przemysł stanie się w pełni zielony i konkurencyjny na arenie międzynarodowe.